14 chuyên đề hội thảo bao gồm tham luận khoa học từ các chuyên gia và hội thảo giới thiệu công nghệ từ các doanh nghiệp diễn ra liên tục trong khuôn khổ Techmart chuyên ngành Công nghệ sinh học trong lĩnh vực Chế biến thực phẩm và Nông nghiệp công nghệ cao năm 2023.
Techmart Công nghệ sinh học trong lĩnh vực Chế biến thực phẩm và Nông nghiệp công nghệ cao năm 2023 do Trung tâm Thông tin và Thống kê Khoa học và Công nghệ (CESTI) tổ chức trong hai ngày 26&27/10 tại Sàn Giao dịch công nghệ - Techmart Daily (79 Trương Định, Phường Bến Thành, Quận 1, TP.HCM).
Hội thảo trình diễn công nghệ là một trong 3 hoạt động chính tại các kỳ Techmart. Khu vực hội thảo Techmart lần này với 14 chuyên đề hội thảo diễn ra liên tục, giới thiệu nhiều tham luận khoa học từ các chuyên gia và các hội thảo giới thiệu công nghệ từ các doanh nghiệp. Chuỗi hội thảo còn được phát livestream trực tiếp, tạo thuận lợi cho khách tham dự từ xa qua Google meet, mang lại hiệu quả lan tỏa cao hơn. Với hình thức này, khách mời cũng có thể xem lại bất kỳ hội thảo nào đã diễn ra mà mình quan tâm.
Cụ thể, chương trình hội thảo giới thiệu công nghệ trong khuôn khổ Techmart Công nghệ sinh học trong lĩnh vực Chế biến thực phẩm và Nông nghiệp công nghệ cao năm 2023 như sau:
* Các hội thảo ngày 26/10/2023:
+ Công nghệ cô đặc lạnh giúp bảo tồn hương liệu và thành phần có lợi cho sức khỏe trong sản xuất rượu vang, nước trái cây lên men lactic và chất bảo quản tự nhiên...,
+ Quy trình công nghệ thu hồi các hoạt chất sinh học (Phenolnic, alkanoid...) từ thực vật ứng dụng trong chế biến thực phẩm và thức ăn chăn nuôi.
+ Hệ thống thanh trùng/tiệt trùng BMB ứng dụng trong sản xuất thực phẩm (đồ hộp, nước trái cây…) và dược phẩm.
+ Công nghệ len men Lactobacillus tạo sữa non từ lúa.
+ Giải pháp tận dụng vỏ tôm thu nhận chitin và chuyển hóa thành các phụ gia thực phẩm.
+ Công nghệ lên men 3D tỏi đen Vinaorganic.
* Các hội thảo ngày 27/10/2023:
+ Công nghệ nano Technology tạo nano silica từ tro vỏ trấu làm chất kháng nấm bệnh thực vật.
+ Quy trình nuôi trồng nấm mối đen hữu cơ.
+ Quy trình lên men rượu (Ethanol) bằng công nghệ chưng cất chân không PVF.
+ Quy trình sản xuất men vi sinh ứng dụng trong sản xuất nông nghiệp, chăn nuôi và nuôi trồng thủy hải sản.
+ Ứng dụng công nghệ vi sinh EMUNIV xử lý rơm rạ tại ruộng giúp nâng cao chất lượng lúa gạo Đồng bằng sông Cửu Long.
+ Một số mô hình canh tác công nghệ cao (canh tác ngoài đồng, canh tác trên hệ thống nuôi cấy invitro…) trong sản xuất thực phẩm và dược liệu quy mô lớn.
+ Hệ thống Drone MiSmart giúp phân tích đặc tính sinh học (màu sắc, hình dạng...) của cây trồng.
Tại hội thảo "Quy trình công nghệ thu hồi các hoạt chất sinh học từ thực vật ứng dụng trong chế biến thực phẩm và thức ăn chăn nuôi", bà Nguyễn Thị Phương (Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Phát triển, Công ty TNHH Peroma VN) cho biết, hiện nay, các nhóm hợp chất thiên nhiên từ thực vật gồm có glycoside, steroid, polyketides, terpenoids, alkaloids, phenolics. Trong đó, 3 nhóm quan trọng, phổ biến, chứa nhiều hoạt tính sinh học là terpenoids (kháng khuẩn, kháng viêm, chống ung thư, kìm hãm sự phát triển của khối u, chống oxy hóa, đặc biệt là khả năng chống lại sự phát triển của virus HIV); alkaloids (kháng viêm, chống ung thư, hạ huyết áp, tác dụng lên hệ thần kinh); phenolics (chống oxy hóa, kháng viêm, hỗ trợ huyết áp, tim mạch, đường huyết, não bộ).
Nhóm nghiên cứu của Peroma VN đã nghiên cứu quy trình công nghệ thu hồi các hoạt chất sinh học từ thực vật bằng công nghệ chiết xuất (phương pháp trích nóng, trích lạnh) và công nghệ sản xuất tinh dầu (phương pháp ướp, dung môi, ép lạnh, chưng cất,…). Trong đó, với công nghệ sản xuất chiết xuất, Peroma VN đã nghiên cứu sản xuất và cung cấp ra thị trường các dòng sản phẩm chiết xuất thực vật chứa hoạt tính sinh học như chiết xuất nghệ, chiết xuất trà xanh, chiết xuất trà đen, linh chi, thanh long ruột đỏ, hoa đậu biếc, lá cẩm, hoa cúc, cà phê, hoa bụp giấm, lá dứa… Đối với công nghệ sản xuất tinh dầu, Peroma VN đã nghiên cứu áp dụng 2 phương pháp là ép lạnh và chưng cất lôi cuốn hơi nước để chưng cất tinh dầu tử quả chanh, tắc; vỏ bưởi, vỏ cam sành, vỏ quýt; củ gừng, nghệ, tỏi; thân lá húng quế, sả chanh, rau răm. Kết quả nghiên cứu đã cho ra các sản phẩm chính là tinh dầu vỏ bưởi, tinh dầu sả chanh và tinh dầu gừng. Với các kết quả nghiên cứu về thu hồi các hoạt chất sinh học từ thực vật, Peroma VN đề xuất hướng ứng dụng các hoạt chất tự nhiên trong chế biến thực phẩm như làm hương liệu tự nhiên; ứng dụng cho nhóm phụ gia (màu tự nhiên, chất bảo quản, chất chống oxy hóa); ứng dụng cho nhóm thực phẩm chức năng (có khả năng chống oxy hóa, hỗ trợ hô hấp, hỗ trợ chống ung thư, hỗ trợ tiêu hóa, hỗ trợ thần kinh);…
Về "Giải pháp tận dụng vỏ tôm thu nhận chitin và chuyển hóa thành các phụ gia thực phẩm", TS. Phạm Thị Phương Thùy (Khoa Công nghệ Sinh học và Môi trường, Trường Đại học Công thương TP.HCM) cho biết, quá trình chế biến thủy sản tại Việt Nam hiện nay phát thải lượng phế liệu tôm rất lớn. Ước tính đến năm 2025, lượng phát thải có thể lên đến 500 ngàn tấn đầu vỏ tôm mỗi ngày. Điều này sẽ dẫn đến ô nhiễm môi trường, ô nhiễm không khí cũng như nguồn nước. Trong khi đó, các nghiên cứu cho thấy, vỏ tôm là một nguồn nguyên liệu có thể khai thác và thu nhận được các sản phẩm có chứa các hoạt chất sinh học. Cụ thể, có thể thu nhận chitin và chitosan từ vỏ tôm, đây là 2 sản phẩm có chứa Polysaccharide tự nhiên với trữ lượng nhiều thứ 2 trên thế giới (chỉ sau cellulose). Polysaccharide tự nhiên được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực như thực phẩm, môi trường. Trong đó, tiềm năng thị trường của chitosan có tín hiệu tăng trưởng rất khả quan. Tại Việt Nam, giải pháp trích ly chitin từ vỏ tôm và chuyển hóa thành chitosan chất lượng tốt là một hướng nghiên cứu phù hợp.
TS. Phương Thùy và cộng sự đã nghiên cứu tổng hợp chitosan từ chitin bằng quá trình quá trình deacetyl hóa nhằm tạo ra những mẫu chitosan có tính chất khác nhau về độ deacetyl hóa, về khối lượng phân tử để từ đó có những ứng dụng khác biệt hơn những sản phẩm chitosan thương mại có trên thị trường. Nhóm cũng nghiên cứu ứng dụng mẫu chitosan thu nhận được để tạo hạt hydrogels (ứng dụng trong lĩnh vực dược phẩm, nông nghiệp), nghiên cứu tổng hợp glucosamine từ chitin,… Qua đó nhận thấy, phế liệu tôm và phế liệu thủy sản nói chung có chứa nhiều hợp chất có hoạt tính sinh học có giá trị. Đặc biệt, thành phần chitin có thể thu nhận bằng phương pháp hóa học hoặc hóa học kết hợp với sinh học và chuyển hóa thành các sản phẩm có giá trị gia tăng, ứng dụng trong nhiều lĩnh vực như thực phẩm, môi trường, dược phẩm,… Việc khai thác phế liệu thủy sản như một nguồn tài nguyên có giá trị sẽ góp phần giảm thiểu ô nhiễm môi trường và đảm bảo phát triển bền vững.
Hội thảo trình diễn công nghệ là một trong 3 hoạt động chính tại các kỳ Techmart. Khu vực hội thảo Techmart lần này với 14 chuyên đề hội thảo diễn ra liên tục, giới thiệu nhiều tham luận khoa học từ các chuyên gia và các hội thảo giới thiệu công nghệ từ các doanh nghiệp. Chuỗi hội thảo còn được phát livestream trực tiếp, tạo thuận lợi cho khách tham dự từ xa qua Google meet, mang lại hiệu quả lan tỏa cao hơn. Với hình thức này, khách mời cũng có thể xem lại bất kỳ hội thảo nào đã diễn ra mà mình quan tâm.
Cụ thể, chương trình hội thảo giới thiệu công nghệ trong khuôn khổ Techmart Công nghệ sinh học trong lĩnh vực Chế biến thực phẩm và Nông nghiệp công nghệ cao năm 2023 như sau:
* Các hội thảo ngày 26/10/2023:
+ Công nghệ cô đặc lạnh giúp bảo tồn hương liệu và thành phần có lợi cho sức khỏe trong sản xuất rượu vang, nước trái cây lên men lactic và chất bảo quản tự nhiên...,
+ Quy trình công nghệ thu hồi các hoạt chất sinh học (Phenolnic, alkanoid...) từ thực vật ứng dụng trong chế biến thực phẩm và thức ăn chăn nuôi.
+ Hệ thống thanh trùng/tiệt trùng BMB ứng dụng trong sản xuất thực phẩm (đồ hộp, nước trái cây…) và dược phẩm.
+ Công nghệ len men Lactobacillus tạo sữa non từ lúa.
+ Giải pháp tận dụng vỏ tôm thu nhận chitin và chuyển hóa thành các phụ gia thực phẩm.
+ Công nghệ lên men 3D tỏi đen Vinaorganic.
+ Giải pháp phát hiện nhanh vi sinh vật trong kiểm soát an toàn thực phẩm.
* Các hội thảo ngày 27/10/2023:
+ Công nghệ nano Technology tạo nano silica từ tro vỏ trấu làm chất kháng nấm bệnh thực vật.
+ Quy trình nuôi trồng nấm mối đen hữu cơ.
+ Quy trình lên men rượu (Ethanol) bằng công nghệ chưng cất chân không PVF.
+ Quy trình sản xuất men vi sinh ứng dụng trong sản xuất nông nghiệp, chăn nuôi và nuôi trồng thủy hải sản.
+ Ứng dụng công nghệ vi sinh EMUNIV xử lý rơm rạ tại ruộng giúp nâng cao chất lượng lúa gạo Đồng bằng sông Cửu Long.
+ Một số mô hình canh tác công nghệ cao (canh tác ngoài đồng, canh tác trên hệ thống nuôi cấy invitro…) trong sản xuất thực phẩm và dược liệu quy mô lớn.
+ Hệ thống Drone MiSmart giúp phân tích đặc tính sinh học (màu sắc, hình dạng...) của cây trồng.
Tại hội thảo "Quy trình công nghệ thu hồi các hoạt chất sinh học từ thực vật ứng dụng trong chế biến thực phẩm và thức ăn chăn nuôi", bà Nguyễn Thị Phương (Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Phát triển, Công ty TNHH Peroma VN) cho biết, hiện nay, các nhóm hợp chất thiên nhiên từ thực vật gồm có glycoside, steroid, polyketides, terpenoids, alkaloids, phenolics. Trong đó, 3 nhóm quan trọng, phổ biến, chứa nhiều hoạt tính sinh học là terpenoids (kháng khuẩn, kháng viêm, chống ung thư, kìm hãm sự phát triển của khối u, chống oxy hóa, đặc biệt là khả năng chống lại sự phát triển của virus HIV); alkaloids (kháng viêm, chống ung thư, hạ huyết áp, tác dụng lên hệ thần kinh); phenolics (chống oxy hóa, kháng viêm, hỗ trợ huyết áp, tim mạch, đường huyết, não bộ).
Nhóm nghiên cứu của Peroma VN đã nghiên cứu quy trình công nghệ thu hồi các hoạt chất sinh học từ thực vật bằng công nghệ chiết xuất (phương pháp trích nóng, trích lạnh) và công nghệ sản xuất tinh dầu (phương pháp ướp, dung môi, ép lạnh, chưng cất,…). Trong đó, với công nghệ sản xuất chiết xuất, Peroma VN đã nghiên cứu sản xuất và cung cấp ra thị trường các dòng sản phẩm chiết xuất thực vật chứa hoạt tính sinh học như chiết xuất nghệ, chiết xuất trà xanh, chiết xuất trà đen, linh chi, thanh long ruột đỏ, hoa đậu biếc, lá cẩm, hoa cúc, cà phê, hoa bụp giấm, lá dứa… Đối với công nghệ sản xuất tinh dầu, Peroma VN đã nghiên cứu áp dụng 2 phương pháp là ép lạnh và chưng cất lôi cuốn hơi nước để chưng cất tinh dầu tử quả chanh, tắc; vỏ bưởi, vỏ cam sành, vỏ quýt; củ gừng, nghệ, tỏi; thân lá húng quế, sả chanh, rau răm. Kết quả nghiên cứu đã cho ra các sản phẩm chính là tinh dầu vỏ bưởi, tinh dầu sả chanh và tinh dầu gừng. Với các kết quả nghiên cứu về thu hồi các hoạt chất sinh học từ thực vật, Peroma VN đề xuất hướng ứng dụng các hoạt chất tự nhiên trong chế biến thực phẩm như làm hương liệu tự nhiên; ứng dụng cho nhóm phụ gia (màu tự nhiên, chất bảo quản, chất chống oxy hóa); ứng dụng cho nhóm thực phẩm chức năng (có khả năng chống oxy hóa, hỗ trợ hô hấp, hỗ trợ chống ung thư, hỗ trợ tiêu hóa, hỗ trợ thần kinh);…Về "Giải pháp tận dụng vỏ tôm thu nhận chitin và chuyển hóa thành các phụ gia thực phẩm", TS. Phạm Thị Phương Thùy (Khoa Công nghệ Sinh học và Môi trường, Trường Đại học Công thương TP.HCM) cho biết, quá trình chế biến thủy sản tại Việt Nam hiện nay phát thải lượng phế liệu tôm rất lớn. Ước tính đến năm 2025, lượng phát thải có thể lên đến 500 ngàn tấn đầu vỏ tôm mỗi ngày. Điều này sẽ dẫn đến ô nhiễm môi trường, ô nhiễm không khí cũng như nguồn nước. Trong khi đó, các nghiên cứu cho thấy, vỏ tôm là một nguồn nguyên liệu có thể khai thác và thu nhận được các sản phẩm có chứa các hoạt chất sinh học. Cụ thể, có thể thu nhận chitin và chitosan từ vỏ tôm, đây là 2 sản phẩm có chứa Polysaccharide tự nhiên với trữ lượng nhiều thứ 2 trên thế giới (chỉ sau cellulose). Polysaccharide tự nhiên được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực như thực phẩm, môi trường. Trong đó, tiềm năng thị trường của chitosan có tín hiệu tăng trưởng rất khả quan. Tại Việt Nam, giải pháp trích ly chitin từ vỏ tôm và chuyển hóa thành chitosan chất lượng tốt là một hướng nghiên cứu phù hợp.
TS. Phương Thùy và cộng sự đã nghiên cứu tổng hợp chitosan từ chitin bằng quá trình quá trình deacetyl hóa nhằm tạo ra những mẫu chitosan có tính chất khác nhau về độ deacetyl hóa, về khối lượng phân tử để từ đó có những ứng dụng khác biệt hơn những sản phẩm chitosan thương mại có trên thị trường. Nhóm cũng nghiên cứu ứng dụng mẫu chitosan thu nhận được để tạo hạt hydrogels (ứng dụng trong lĩnh vực dược phẩm, nông nghiệp), nghiên cứu tổng hợp glucosamine từ chitin,… Qua đó nhận thấy, phế liệu tôm và phế liệu thủy sản nói chung có chứa nhiều hợp chất có hoạt tính sinh học có giá trị. Đặc biệt, thành phần chitin có thể thu nhận bằng phương pháp hóa học hoặc hóa học kết hợp với sinh học và chuyển hóa thành các sản phẩm có giá trị gia tăng, ứng dụng trong nhiều lĩnh vực như thực phẩm, môi trường, dược phẩm,… Việc khai thác phế liệu thủy sản như một nguồn tài nguyên có giá trị sẽ góp phần giảm thiểu ô nhiễm môi trường và đảm bảo phát triển bền vững.
Lam Vân (CESTI)